Theo Nghị định 08/2022/NĐ-CP, việc báo cáo sai lệch hoặc gián đoạn dữ liệu quan trắc khí thải có thể khiến doanh nghiệp phải đối mặt với những án phạt cực kỳ nặng nề, thậm chí buộc tạm dừng hoạt động nhà máy. Do đó, doanh nghiệp khi mua thiết bị quan trắc vừa phải đáp ứng Thông tư 10/2021/TT-BTNMT vừa phải bền bỉ và phù hợp với hoạt động của nhà máy. Trong bài viết dưới đây, Việt ECO sẽ giới thiệu top các thiết bị quan trắc khí thải phổ biến hiện nay để cho khách hàng lựa chọn nhé!

Khi lựa chọn thiết bị quan trắc khí thải, doanh nghiệp phải căn cứ vào các quy định của pháp luật.
Khung pháp lý cần nắm được khi chọn thiết bị quan trắc khí thải
Trước khi lựa chọn mua thiết bị gì của thương hiệu nào, doanh nghiệp cần phải nắm rõ hành lang pháp lý đang chi phối hoạt động quan trắc khí thải tại Việt Nam.Cụ thể:
- Luật Bảo vệ Môi trường 2020 & Nghị định 08/2022/NĐ-CP: Quy định chi tiết danh mục đối tượng cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường phải thực hiện quan trắc khí thải tự động.
- Thông tư 10/2021/TT-BTNMT: Quy định kỹ thuật về quan trắc môi trường và quản lý thông tin, dữ liệu quan trắc. Các chỉ tiêu đo, dải đo, độ chính xác và phương thức truyền nhận dữ liệu tự động về Sở TN&MT bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt theo thông tư này.
- Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN 19, 20, 21…): Đây là những quy chuẩn kỹ thuật ứng dụng cho từng ngành nghề đặc thù (nhiệt điện, xi măng, hóa chất, luyện kim…).
Dựa trên khung pháp lý này, thiết bị quan trắc được lựa chọn phải đáp ứng ba yêu cầu cốt lõi:
- Đo chính xác các chỉ tiêu bắt buộc theo đặc thù ngành nghề.
- Thiết bị có khả năng kết nối và truyền dữ liệu tự động 24/7 không gián đoạn.
- Thiết bị có đầy đủ giấy chứng nhận kiểm định, hiệu chuẩn theo quy định của Luật Đo lường.
Đây chính là những tiêu chuẩn quan trọng giúp doanh nghiệp loại bỏ những thiết bị trôi nổi, không rõ nguồn gốc hoặc không tương thích với hệ thống báo cáo dữ liệu môi trường.

Các thiết bị quan trắc khí thải phổ biến được sử dụng.
Top các thiết bị quan trắc khí thải phổ biến theo chỉ tiêu đo
Một hệ thống trạm quan trắc khí thải hoàn chỉnh không có một thiết bị duy nhất mà là tổ hợp của nhiều nhóm thiết bị khác nhau. Dưới đây là ba nhóm thiết bị phổ biến được sử dụng trên thị trường:
Nhóm thiết bị đo bụi ống khói
Nhóm thiết bị này đảm nhận vai trò đo nồng độ bụi tổng (TSP/PM) lơ lửng trong dòng khí thải trước khi phát thải ra môi trường. Các thiết bị đo bụi hiện nay sử dụng công nghệ tán xạ ánh sáng (Light Scattering) hoặc truyền quang (Optical Transmission) để ghi nhận nồng độ bụi theo thời gian thực. Dưới đây là một số dòng thiết bị đo bụi được nhiều nhà máy tin dùng:
- Thiết bị Durag DR-series (Đức): Thiết bị này phù hợp với môi trường có nồng độ bụi dày, độ bền cơ học cao, thường được lắp đặt tại các ngành xi măng, luyện kim.
- Thiết bị Dr. Fodisch FMD 09 (Đức): Thiết bị có kích thước nhỏ gọn, tối ưu cho dải bụi nồng độ thấp đến trung bình.
- Thiết bị Zetian PT-500 (Trung Quốc/Đài Loan): Thiết bị này là lựa chọn cho doanh nghiệp muốn tối ưu chi phí đầu tư, phù hợp với doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Nhóm thiết bị phân tích không khí ô nhiễm (SO2, NOx, CO, O2, CO2)
Đây là nhóm thiết bị phân tích các thành phần khí độc hại sinh ra trong quá trình đốt nhiên liệu. Các thiết bị phân tích sử dụng 3 loại công nghệ phổ biến nhất bao gồm: quang học NDIR (hồng ngoại không phân tán), UV-DOAS hoặc FTIR. Tùy theo yêu cầu độ chính xác và số lượng chỉ tiêu cần đo đồng thời mà lựa chọn cho phù hợp.
Một số dòng thiết bị phân tích khí được đánh giá cao trên thị trường hiện nay bao gồm:
- Horiba ENDA 5000/7000 Series (Nhật Bản): Thiết bị có độ ổn định cao, thuộc phân khúc cao cấp và được sử dụng phổ biến tại Việt Nam.
- Siemens Ultramat / Oxymat (Đức): Thiết bị có khả năng phân tích đa chỉ tiêu, độ chính xác tiệm cận chuẩn phòng thí nghiệm.
- Madur GA-40T (Áo/Ba Lan): Thiết bị có bộ phân tích khí linh hoạt, giao diện vận hành thân thiện với kỹ thuật viên.
Nhóm thiết bị đo thông số môi trường (lưu lượng, nhiệt độ và áp suất)
Ngoài nồng độ bụi mịn và khí ô nhiễm, hệ thống CEMS cần thu nhập các chỉ tiêu vật lý khác như: lưu lượng, nhiệt độ và áp suất của dòng khí thải. Đây là những thông số bắt buộc được dùng để quy đổi nồng độ khí thải đo được về điều kiện chuẩn theo quy định. Dưới đây là các thiết bị tiêu biểu được sử dụng trong nhóm này:
- Ống Pitot tích hợp cảm biến vi áp suất (Durag DFL-100, Fuji Electric): Đo lưu lượng tổng dòng khí thải dựa trên chênh lệch áp suất động và áp suất tĩnh. Thiết bị chế tạo từ vật liệu thép không gỉ 316L hoặc Titanium chịu được môi trường nhiệt độ cao và tính ăn mòn hóa chất.
- Cảm biến nhiệt độ và áp suất chuyên dụng: Cảm biến này sẽ cung cấp tín hiệu liên tục dạng 4-20 mA về bộ thu thập dữ liệu trung tâm (Datalogger).

Kinh nghiệm lựa chọn thiết bị quan trắc khí thải cho nhà máy
Việc chọn đúng thiết bị ngay từ đầu sẽ giúp cho doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể được chi phí vận hành và tránh rủi ro pháp lý sau này. Dưới đây là bốn yếu tố quan trọng cần cân nhắc trước khi quyết định đầu tư:
- Xác định đúng đặc tính nguồn khí thải: Khí thải lò đốt than sẽ có nồng độ bụi cao nên cần ưu tiên thiets bị đo bụi truyền quang chống bám bẩn. Trong khi đó, khí thải của ngành sản xuất hóa chất sẽ chứa nhiều hơi ẩm và khí ăn mòn nên phải yêu cầu hệ thống mẫu gia nhiệt.
- Tính tương thích khi truyền nhận dữ liệu: Bộ thu thập dữ liệu phải có khả năng kết nối linh hoạt với nhiều dòng thiết bị đo khác nhau thông qua chuẩn Modbus RTU/TCP. Đồng thời, thiết bị phải xuất file dữ liệu định dạng .txt hoặc .csv theo đúng yêu cầu của Sở TN&MT.
- Chi phí vật tư tiêu hao và dịch vụ sau bán hàng: Doanh nghiệp cần tính toán chi phí thay thế màng lọc, bình khí chuẩn dùng cho hiệu chuẩn định kỳ. Ưu tiên các nhà cung cấp thiết bị có sẵn kho linh kiện thay thế tại Việt Nam và đội ngũ kỹ thuật hỗ trợ sự cố 24/7.
Các nhóm thiết bị quan trắc khí thải Việt ECO cung cấp
Thiết bị đo bụi ống khói
Dùng để xác định và giám sát nồng độ bụi trong dòng khí thải, hỗ trợ theo dõi liên tục tình trạng phát thải của nguồn thải.
Thiết bị phân tích khí
Bao gồm các thiết bị phân tích những thành phần khí phổ biến trong CEMS như SO₂, NOx, CO và O₂. Tùy cấu hình, thiết bị có thể sử dụng phương pháp đo trực tiếp hoặc lấy mẫu khí về bộ phân tích.
Thiết bị đo lưu lượng khí thải
Các thiết bị như ống Pitot tích hợp cảm biến vi áp suất được sử dụng để xác định lưu lượng dòng khí dựa trên chênh lệch áp suất. Đây là thông tin quan trọng trong quá trình tính toán và quy đổi dữ liệu khí thải.
Cảm biến nhiệt độ và áp suất
Được sử dụng để theo dõi liên tục nhiệt độ và áp suất của dòng khí tại ống khói, cung cấp dữ liệu cho hệ thống thu thập và xử lý dữ liệu.
Hệ thống lấy và xử lý mẫu khí
Đối với hệ thống Extractive, khí thải được lấy từ ống khói và đưa về bộ phân tích. Hệ thống xử lý mẫu có thể bao gồm đường ống lấy mẫu, bộ lọc, làm mát, tách ẩm và các thiết bị phụ trợ nhằm đưa mẫu về điều kiện phù hợp trước khi phân tích.
Datalogger và thiết bị truyền dữ liệu
Datalogger đóng vai trò thu thập, xử lý và lưu trữ dữ liệu từ các thiết bị đo, sau đó truyền dữ liệu về phần mềm hoặc trung tâm giám sát thông qua các phương thức kết nối phù hợp.
Phần mềm giám sát dữ liệu môi trường
Dữ liệu quan trắc được tập trung trên giao diện quản lý, giúp doanh nghiệp theo dõi các thông số theo thời gian thực, kiểm tra trạng thái thiết bị và hỗ trợ phát hiện những dấu hiệu bất thường trong quá trình vận hành.
Giải pháp thiết bị đồng bộ cho hệ thống CEMS
Thay vì chỉ cung cấp từng thiết bị riêng lẻ, Việt ECO hướng đến giải pháp quan trắc khí thải đồng bộ, trong đó các thiết bị đo, bộ thu thập dữ liệu, hệ thống truyền thông và phần mềm được kết nối thành một hệ thống thống nhất.
Việc lựa chọn thiết bị được thực hiện dựa trên nguồn phát thải, đặc tính khí, thông số cần quan trắc, điều kiện tại ống khói và yêu cầu quản lý dữ liệu. Qua đó, doanh nghiệp có thể xây dựng hệ thống CEMS phù hợp với điều kiện vận hành thực tế và thuận tiện hơn trong công tác bảo trì, hiệu chuẩn và quản lý dữ liệu.
Việt ECO cung cấp các thiết bị quan trắc khí thải chính hãng, uy tín
Việt ECO là đơn vị cung cấp các giải pháp và thiết bị phục vụ quan trắc môi trường, trong đó có hệ thống quan trắc khí thải tự động liên tục (CEMS). Việt ECO tập trung cung cấp thiết bị, tư vấn cấu hình, tích hợp hệ thống, lắp đặt và hỗ trợ vận hành nhằm đáp ứng yêu cầu kỹ thuật thực tế của từng công trình, nhà máy.
Đối với quan trắc khí thải, Việt ECO cung cấp các nhóm thiết bị từ khâu lấy mẫu, đo các thông số khí và thông số vật lý đến thu thập, truyền và quản lý dữ liệu. Tùy đặc điểm nguồn thải, hệ thống có thể được cấu hình theo phương pháp In-situ hoặc Extractive, lựa chọn thiết bị phù hợp với thành phần khí, nhiệt độ, độ ẩm và điều kiện vận hành tại ống khói.
Việt ECO cung cấp đa dạng thiết bị quan trắc khí thải chính hãng, phục vụ đo và giám sát các thông số như bụi, SO2, NOx, CO, O2, lưu lượng, nhiệt độ và áp suất. Sản phẩm được lựa chọn theo yêu cầu kỹ thuật của từng hệ thống CEMS, hỗ trợ doanh nghiệp triển khai, vận hành và quản lý dữ liệu quan trắc khí thải hiệu quả.
Kết luận
Việc đầu tư thiết bị quan trắc khí thải là bước đi chiến lược giúp doanh nghiệp hoàn thiện nghĩa vụ bảo vệ môi trường và vận hành sản xuất bền vững. Tùy thuộc vào quy mô sản xuất và tiềm lực tài chính, doanh nghiệp nên cân nhắc lựa chọn thiết bị phù hợp để tối ưu chi phí nhưng vẫn đảm bảo đầy đủ quy chuẩn pháp lý hiện hành.
Nếu doanh nghiệp còn băn khoăn chưa biết lựa chọn thiết bị nào, hãy liên hệ ngay với Việt ECO qua số hotline: 0388 635 966. Đội ngũ nhân viên của chúng tôi sẽ tư vấn giải pháp quan trắc khí thải phù hợp nhất với đặc thù nhà máy của bạn!
Tham khảo: Nên chọn hệ thống in-situ hay extractive?
Tham khảo: Lưu ý khi lựa chọn đơn vị lắp đặt trạm quan trắc khí thải
Thông tin liên hệ:
Công ty Cổ phần Việt ECO
Địa chỉ: Số 156 Trần Duy Hưng, Phường Yên Hòa, Hà Nội
Hotline: 0388 635 966
Email: Tuvanmoitruong@vietecojsc.com
Website: https://enviveco.com/

